తెలంగాణలో ఓటర్ల జాబితా ప్రత్యేక సమగ్ర సవరణ (SIR) ప్రక్రియపై ముఖ్యమంత్రి ఎ. రేవంత్ రెడ్డి ఎన్నికల సంఘానికి కీలక సూచనలు చేశారు. ఓటర్ల క్లెయిమ్స్, అభ్యంతరాల దాఖలు గడువును మరో నాలుగు వారాలు పొడిగించాలని కోరుతూ కేంద్ర ప్రధాన ఎన్నికల కమిషనర్ జ్ఞానేశ్ కుమార్‌కు లేఖ రాశారు. ప్రస్తుతం క్లెయిమ్స్, అభ్యంతరాల ప్రక్రియ ఆగస్టు 17 నుంచి సెప్టెంబర్ 16 వరకు కొనసాగుతోంది.

రాష్ట్రంలో SIR ప్రక్రియ భారీ స్థాయిలో కొనసాగుతోందని, ఈ నేపథ్యంలో ఓటర్లకు తమ వివరాలను సరిచేసుకునేందుకు, అవసరమైన పత్రాలు సమర్పించేందుకు తగిన సమయం ఇవ్వాల్సిన అవసరం ఉందని రేవంత్ రెడ్డి పేర్కొన్నారు. జూన్ 10, 2026 నాటికి తెలంగాణలో 3.38 కోట్ల మంది ఓటర్లు ఉన్నారని, వారిలో 73.39 లక్షల ఎంట్రీలు గైర్హాజరు, నివాసం మారిన వారు, మరణించిన వారు, డూప్లికేట్ నమోదులు (ASDD) వంటి కేటగిరీల్లో గుర్తించబడ్డాయని తెలిపారు. ఇది మొత్తం ఓటర్లలో దాదాపు 21.7 శాతానికి సమానం.

92.86 లక్షల ఎంట్రీలపై ప్రత్యేక పరిశీలన

SIRలో డిజిటైజ్ చేసిన 2.65 కోట్ల ఎన్్యూమరేషన్ ఫారాల్లో 60.50 లక్షల ఎంట్రీలు వివిధ అసమానతల కారణంగా గుర్తించబడ్డాయని సీఎం తెలిపారు. మరో 32.36 లక్షల ఎంట్రీలను గత ఓటర్ల జాబితాతో లింక్ చేయలేకపోయారని చెప్పారు.

ఈ రెండు కేటగిరీలు వేర్వేరు అని, అవి కలిపి 92.86 లక్షల మంది ఓటర్లకు అదనపు ధృవీకరణ అవసరమయ్యే పరిస్థితి ఉందని రేవంత్ పేర్కొన్నారు. ఇంత పెద్ద సంఖ్యలో ఓటర్లను నోటీసుల ద్వారా సంప్రదించి, వారి అర్హతను నిర్ధారించాల్సి ఉన్నందున ప్రస్తుత గడువు సరిపోదని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు.

‘పర్మనెంట్‌గా షిఫ్ట్‌డ్’ కేటగిరీపై ఆందోళన

ASDD కేటగిరీలో ఉన్న 73.39 లక్షల ఎంట్రీల్లో 45.19 లక్షలు ‘పర్మనెంట్‌గా షిఫ్ట్‌డ్’గా గుర్తించబడిన అంశాన్ని కూడా సీఎం ప్రస్తావించారు. ఉద్యోగం, వివాహం లేదా ఇతర కారణాలతో ప్రజలు ఒక ప్రాంతం నుంచి మరో ప్రాంతానికి మారడం సాధారణమని, తాత్కాలికంగా ఇంట్లో లేని వ్యక్తిని కూడా శాశ్వతంగా వేరే ప్రాంతానికి వెళ్లిపోయిన వ్యక్తిగా పరిగణించే అవకాశం ఉండకూడదని ఆయన సూచించారు.

నిజంగా చిరునామా మార్చుకున్న ఓటర్లకు కొత్త ప్రాంతంలో ఓటరుగా నమోదు కావడానికి అవసరమైన సహాయం అందించాలని రేవంత్ రెడ్డి కోరారు. కేవలం పాత చిరునామా నుంచి పేరును తొలగించడం వల్ల అర్హత ఉన్న వ్యక్తి ఓటు హక్కును కోల్పోయే ప్రమాదం ఉందని ఆయన ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు.

హైదరాబాద్, రంగారెడ్డి జిల్లాల్లో అధిక భారం

SIR ప్రక్రియలో హైదరాబాద్, మేడ్చల్-మల్కాజిగిరి, రంగారెడ్డి జిల్లాల్లో ప్రత్యేకంగా పెద్ద సంఖ్యలో కేసులు ఉన్నాయని సీఎం తెలిపారు. ఈ మూడు జిల్లాలు కలిపి తెలంగాణ ఓటర్లలో సుమారు మూడో వంతు మాత్రమే ఉన్నప్పటికీ, రాష్ట్రంలోని ASDD ఎంట్రీల్లో 58.6 శాతం, వెరిఫికేషన్ నోటీసుల్లో 41.9 శాతం ఈ ప్రాంతాల్లోనే ఉన్నాయని ఆయన లేఖలో పేర్కొన్నారు.

నగర ప్రాంతాల్లో తరచూ నివాస మార్పులు, ఉద్యోగాల కోసం వలసలు, వార్డు, జిల్లా సరిహద్దుల్లో మార్పులు వంటి అంశాలు ఓటర్ల వివరాల ధృవీకరణను మరింత క్లిష్టంగా మారుస్తున్నాయని సీఎం అభిప్రాయపడ్డారు.

మూడు నుంచి నాలుగు వారాల సమయం కావాలి

నోటీసులు అందుకున్న ఓటర్లకు స్పందించేందుకు కనీసం మూడు నుంచి నాలుగు వారాల సమయం ఇవ్వాలని రేవంత్ రెడ్డి కోరారు. ముఖ్యంగా రోజువారీ కూలీలు, వలస కార్మికులు, వృద్ధులు ఇతర జిల్లాలు లేదా రాష్ట్రాల నుంచి పత్రాలు తెచ్చుకోవాల్సి వస్తే తక్కువ వ్యవధిలో ప్రక్రియను పూర్తి చేయడం కష్టమవుతుందని ఆయన తెలిపారు.

ఓటర్లు తమ పేర్లు డ్రాఫ్ట్ జాబితాలో లేకపోతే క్లెయిమ్ దాఖలు చేసుకునే అవకాశం ఉండాలని, అవసరమైన చోట Form 6 ద్వారా తమ పేర్లను తిరిగి చేర్చుకునేందుకు తగిన సమయం కల్పించాలని ఆయన కోరారు.

గ్రామాలు, వార్డుల్లో జాబితా చదివించాలని సూచన

డ్రాఫ్ట్ ఓటర్ల జాబితాను ప్రజలకు మరింత అందుబాటులోకి తీసుకురావాలని సీఎం సూచించారు. గ్రామ సభలు, పట్టణాల్లో వార్డు కమిటీ సమావేశాల్లో డ్రాఫ్ట్ ఓటర్ల జాబితాను బహిరంగంగా చదివించాలని కోరారు.

ప్రతి గ్రామం, మున్సిపల్ వార్డులో ఇలాంటి సమావేశాలను కనీసం రెండుసార్లు నిర్వహించి, ముందుగానే ప్రజలకు సమాచారం ఇవ్వాలని ఆయన ప్రతిపాదించారు. దీని ద్వారా తమ పేరు జాబితాలో ఉందా, ఏదైనా అభ్యంతరం ఉందా అనే విషయాన్ని ఓటర్లు సులభంగా తెలుసుకోవచ్చని ఆయన అన్నారు.

హెల్ప్‌డెస్కులు, అదనపు సిబ్బంది

ప్రత్యేకంగా పట్టణ ప్రాంతాల్లో ఓటర్లకు సహాయం చేసేందుకు బూత్ స్థాయిలో హెల్ప్‌డెస్కులు ఏర్పాటు చేయాలని రేవంత్ రెడ్డి సూచించారు. నోటీసుల అర్థం, సమర్పించాల్సిన పత్రాలు, సంబంధిత అధికారుల నుంచి పత్రాలు పొందే విధానం వంటి అంశాల్లో ఈ కేంద్రాలు ప్రజలకు సహాయం చేయాలని కోరారు.

అలాగే భారీ సంఖ్యలో నోటీసులు, విచారణలు ఉండే అవకాశం ఉన్నందున అదనపు ఎలక్టోరల్ రిజిస్ట్రేషన్ ఆఫీసర్లు (EROs)ను నియమించాలని ఆయన కోరారు. ముఖ్యంగా హైదరాబాద్, మేడ్చల్-మల్కాజిగిరి, రంగారెడ్డి జిల్లాల్లో విచారణలను వికేంద్రీకరించాలని సూచించారు.

పత్రాల విషయంలో స్పష్టత అవసరం

SIR ధృవీకరణకు అంగీకరించే పత్రాల జాబితాను మరింత విస్తృతంగా, స్పష్టంగా ప్రకటించాలని సీఎం కోరారు. స్థానికంగా లేదా మండల స్థాయిలో తక్కువ సమయంలో పొందగలిగే పత్రాలను కూడా జాబితాలో చేర్చాలని సూచించారు.

ప్రజల వద్ద నిర్దిష్ట పత్రం లేకపోవడం లేదా దాన్ని సేకరించేందుకు ఎక్కువ సమయం పట్టడం కారణంగా అర్హులైన ఓటర్లు జాబితా నుంచి బయటపడకూడదని ఆయన అన్నారు.

అర్హులైన ఒక్క ఓటరు కూడా మిగలకూడదు

SIR ప్రక్రియ లక్ష్యం అర్హత లేని ఓటర్లను తొలగించడంతో పాటు అర్హత ఉన్న ఒక్క ఓటరు కూడా జాబితా నుంచి మిగలకుండా చూడటం కావాలని రేవంత్ రెడ్డి స్పష్టం చేశారు.

ప్రస్తుత ప్రక్రియలో సమయం లేదా సరైన సమాచారం లేకపోవడం వల్ల అర్హులైన ఓటర్లు తమ హక్కును కోల్పోకూడదని ఆయన అన్నారు. ఎన్నికల సంఘానికి అవసరమైన పరిపాలనా, లాజిస్టికల్ సహకారం అందించేందుకు తెలంగాణ ప్రభుత్వం సిద్ధంగా ఉందని తెలిపారు.

ఈసీ నిర్ణయంపై ఆసక్తి

రేవంత్ రెడ్డి ప్రతిపాదించిన నాలుగు వారాల పొడిగింపుపై ఎన్నికల సంఘం తీసుకునే నిర్ణయం ఇప్పుడు కీలకంగా మారింది. పొడిగింపు లభిస్తే డ్రాఫ్ట్ జాబితాలో పేర్లు లేని లేదా ధృవీకరణ నోటీసులు అందుకున్న లక్షలాది మంది ఓటర్లకు తమ వివరాలను సరిచేసుకునేందుకు మరింత సమయం లభిస్తుంది.

ప్రస్తుతం తుది ఓటర్ల జాబితా ప్రచురణకు ముందు క్లెయిమ్స్, అభ్యంతరాల పరిశీలన కీలక దశలో ఉంది. ఈ ప్రక్రియలో పారదర్శకతతో పాటు అర్హులైన ఓటర్ల హక్కులు రక్షించబడేలా చర్యలు తీసుకోవాలని సీఎం కోరుతున్నారు.

తెలంగాణ SIRలో భారీ సంఖ్యలో ఓటర్ల వివరాలు పరిశీలనలో ఉన్న నేపథ్యంలో, మరో నాలుగు వారాల గడువు ఇవ్వాలన్న రేవంత్ రెడ్డి విజ్ఞప్తి ఇప్పుడు రాష్ట్ర ఎన్నికల ప్రక్రియలో కీలక అంశంగా మారింది.